Typen ruimten

In dit deel van de site wordt een aantal ontwerpregels gegeven onderscheiden naar het type ruimte. De lijst is lang niet uitputtend, maar is gestoeld op ervaring in onderwijs en onderzoek. De eerste schreden op dit pad zijn vastgelegd in een congresbijdrage van Monika Rychtáriková [[1]]. Daarin zijn vijf ruimten beschreven.

Vijf ruimten lijkt weinig en uitbreiding is mogelijk en gewenst. Maar anderszins is de hoeveelheid verschillende ruimten ook weer niet zo groot. Het ontwerpen van een café is niet vreselijk afwijkend van een restaurant. Slechts de eisen die de eigenaar en gasten stellen zorgen voor onderscheid tussen een "rustig, bespreekbaar restaurant" en een "café met daverende muziek". Ook een fabriekshal zal vaak in termen van een sportzaal te ontwerpen zijn, al kunnen, juist in fabriekshallen grote verschillen worden gemeten afhankelijk van de geluidproductie van aanwezige machines.

Van een aantal ruimten wordt slechts een summiere beschrijving gegeven. Het ontwerpen van een concert- of theaterzaal is nl. specialistenwerk. Desondanks worden er wel enkele regels aan gewijd, al was het maar om te benadrukken dat een combinatie van theater- en concertzaal tot een zeer moeizaam huwelijk leidt.

Het geven van algemene regels voor bijvoorbeeld een cellenkantoor is simpel, temeer daar er eigenlijk altijd automatisch een akoestisch plafond wordt toegepast. Anderzijds is de kantoortuin al decennia lang een zorgenkind. Er zijn wel degelijk minimumeisen te geven (veel absorptie voor een rustig werkklimaat, juist veel galm voor speech privacy), maar meestal moeten lokale maatregelen met schermen rond werkplekken e.d. de akoestische pijn verzachten.

 

Akoestische normen en/of kengetallen bij het erchitectonische ontwerp

In sommige gevallen is de ontwerpdoelstelling helder. Voor sportzalen bijvoorbeeld bestaat een Nederlandse norm die maximale nagalmtijden geeft als functie van het ruimtevolume. Voor sommige ruimten is er geen norm (meer), maar is er wel een communis opinio. Dat geldt bijvoorbeeld voor een schoolklas [[2]]. En hoewel er over smaak flink kan worden getwist, geldt dat ook min of meer voor een concertzaal.

In een huiskamer daarentegen geldt algehele anarchie in de goede zin van het woord. Iedereen moet zelf maar kiezen of hij/zij in een galmput wil wonen dan wel in een dode kamer. Dat geldt juist weer niet indien meerdere mensen een huiskamer moeten delen, bijvoorbeeld in een instelling voor (verstandelijk) gehandicapten. Normen zijn niet aanwezig, maar wel dringend gewenst. Echter ook bewoners van woonhuizen roepen in de praktijk wel degelijk de hulp in van adviseurs bij de bestrijding van overmatige herrie in hun woonruimte, met name als één van de gezinsleden problemen met de oren heeft. Ook sommige restauranthouders richten zich, vaak ten einde raad, tot een adviseur. Er heeft dan bijvoorbeeld een opknapbeurt plaatsgevonden en men had zich niet gerealiseerd dat moderne stuc hard als glas is.

In deze site zullen normen worden genoemd voor zover ze bestaan. Wanneer dat niet het geval is zal tocjh vaak een indeling in "goed", "matig", enz mogelijk zijn en dus worden gegeven.

 

Geen theorie

De ontwerpregels worden in dit deel vrijwel zonder achtergrondinformatie gegeven. Daartoe moet vaak worden doorgeklikt naar andere delen van de site. Juist om die navigatie te vergemakkelijken is gekozen voor een html-opzet die inherent is aan een website. In een boek zou de informatie teveel in geblader verzanden.